De bronnen van Middachten stromen weer

Provincie Gelderland
5-FEB-2019 - Aan de voet van de Veluwe ligt op het landgoed Middachten een uniek bronbos. Regenwater dat valt op de Veluwe komt hier naar boven en zoekt zich via bronnen en beekjes een weg door het bos, om uiteindelijk via enkele beken in de IJssel te stromen. De laatste decennia is het bos verdroogd en verzuurd. Door de sloten in aangrenzend landbouwgebied ondieper te maken, is de waterdruk nu verhoogd.
Deel deze pagina

Het eeuwenoude landgoed Middachten strekt zich uit van de Veluwe tot de IJssel en heeft een gevarieerde en soortenrijke natuur. Het bronbos ligt in een oude, met veen gevulde stroomgeul van de Rijn aan de voet van de heuvels. Het bestaat deels uit opgaand bos, deels uit elzen- en essenhakhout.

Voorjaar in het bronbos

Het Waterschap Rijn en IJssel heeft in samenwerking met het landgoed Middachten, gemeente Rheden en provincie Gelderland het plan gemaakt om de verdroging aan te pakken. De sleutel bleek te liggen in de ontwatering van het aangrenzende landbouwgebied Middachterbroek. Eind 2017 zijn de sloten in het gebied ondieper gemaakt en verkleind, zodat zij minder water afvoeren. Deze maatregelen konden uitgevoerd worden omdat zowel het landgoed als de pachter konden instemmen met vernatting. Het landbouwgebied is in agrarisch natuurbeheer bij een biologische boer.

De ligging van de peilbuis. Gearceerd het gebied waar de sloten zijn verkleind

Om het effect van de maatregelen te volgen, zijn er in de bronbossen peilbuizen geplaatst. Per locatie zijn twee filters geplaatst: één diep en één ondiep. Daarmee kan de kweldruk gemeten worden: bij een kwelsituatie is de grondwaterstand in de diepe buis hoger dan in de ondiepe buis en wordt het water naar boven gedrukt. Op het kaartje is de locatie van één van de peilbuizen weergegeven. Het gearceerde gebied op dit kaartje is het Middachterbroek, waar de maatregelen zijn genomen.

In onderstaande grafiek zijn deze standen weergegeven voor de periode februari 2015 tot en met oktober 2018. De grafiek laat zien dat het verschil in stijghoogte tussen diep en ondiep grondwater na de maatregelen toegenomen is. Het gemiddelde verschil voor de maatregelen was zes centimeter; na de maatregelen dertien centimeter. De kweldruk onder de bronbossen lijkt dus verdubbeld. Natuurlijk is de periode nog erg kort om definitieve conclusies te trekken. In de komende jaren wordt de peilbuis gemeten en wordt gemonitord of in de vegetatie veranderingen te zien zijn.

Effect maatregelen op bronbos Middachten

Tekst: Willem Drok, Provincie Gelderland
Foto's: Age Fennema (leadfoto: bronbos landgoed Middachten)
Illustraties: Provincie Gelderland

Deze website maakt gebruik van cookies. Wilt u meer informatie over cookies en welke worden opgeslagen?
Lees de cookieverklaring. Niet meer tonen