Bloeiende bloemen? Icarusblauwtjes

Drie generaties

Het icarusblauwtje vliegt in twee, maar tegenwoordig meestal drie generaties. Deze zijn niet goed gescheiden, maar lopen een beetje in elkaar over. De eerste generatie vliegt in mei, de zomergeneratie in juli en augustus, en deze gaat geleidelijk over in de derde generatie, die de laatste jaren veel vaker voorkomt en groter is. De opwarming door klimaatverandering heeft hier ongetwijfeld mee te maken. Door hogere temperaturen gaat de ontwikkeling van ei, rups en pop sneller en dus verschijnen de vlinders eerder dan vijftig jaar geleden. Ook dit jaar zien we dat er eind augustus en begin september weer een opleving is in het aantal icarusblauwtjes: de derde generatie maakt haar opwachting. Het icarusblauwtje komt verspreid door Nederland voor, maar is in de noordelijke provincies iets minder dik gezaaid. Het icarusblauwtje is een soort van bloemrijk grasland. De vlinders hebben veel nectar nodig en de waardplanten, waarop de rupsen zijn gespecialiseerd, zijn gewone rolklaver, kleine klaver en andere vlinderbloemigen. Ze gedijen prima in bloemrijke wegbermen en groenstroken in het stedelijk gebied, mits goed beheerd. 

Meer dan 50 procent achteruit

Vanaf 1990 is het icarusblauwtje achteruitgegaan en we tellen nu nog maar de helft van het aantal vlinders van 35 jaar geleden. In intensief agrarisch gebruikt grasland heeft de soort geen schijn van kans, want daar wordt veel te vaak gemaaid en daar ontbreekt het überhaupt aan bloeiende planten. Wegbermen en stedelijk groen zijn goed leefgebied, maar ook deze worden nog vaak te veel en in zijn geheel gemaaid. Op zo’n moment is er daar geen bloeiende plant meer en de vlinders zullen wegtrekken op zoek naar nectar. Ze planten zich daar dus niet meer voort en ze verdwijnen. Daarom is gefaseerd maaien zo belangrijk. Maaien moet, maar laat bij iedere maaibeurt 15 tot 30 procent van de vegetatie staan. Dat is ook zoals wordt gehanteerd in Kleurkeur, het keurmerk voor ecologisch bermbeheer, dat is ontwikkeld door De Vlinderstichting.

Wil je nu en de komende weken icarusblauwtjes zien, dan heb je zeker kans als je plekken weet te vinden waar plantensoorten als rolklaver, knoopkruid, jacobkruiskruid en boerenwormkruid staan te bloeien.

Tekst en beeld: Kars Veling, De Vlinderstichting