Wilde Peen

Nieuw rapport biedt handvatten: Basiskwaliteit Natuur als sleutel voor toekomstbestendig beleid

Deltaplan Biodiversiteitsherstel
22-APR-2026 - Nederland staat voor een stapeling van ruimtelijke opgaven. De druk op onze leefomgeving neemt toe door de behoefte aan woningen, de landbouwtransitie, het stikstofvraagstuk en de gevolgen van klimaatverandering, zoals wateroverlast en droogte. Tegelijkertijd staat de kwaliteit van natuur en leefomgeving onder druk.

Het nieuwe rapport ‘Basiskwaliteit Natuur in Beleid’, dat op 21 april is verschenen, laat zien dat Basiskwaliteit Natuur de sleutel is om deze uitdagingen integraal aan te pakken. Basiskwaliteit Natuur versterkt leefomstandigheden voor algemene soorten – van egels en vlinders tot merels – en bouwt zo aan een robuuste ecologische basis als voorwaarde voor natuur.

Concrete handvatten

Basiskwaliteit Natuur is de set van condities (abiotiek, inrichting en beheer) die algemene soorten nodig hebben om algemeen te blijven of worden. Zonder deze condities zullen de algemene soorten achteruitgaan. Basiskwaliteit Natuur richt zich met name op het landelijk en stedelijk gebied, waar natuur niet de primaire functie is. Als in deze gebieden de kwaliteit van de leefomgeving op orde is, profiteert alle natuur daarvan mee.

Het nieuwe rapport onderstreept dat Basiskwaliteit Natuur het mogelijk maakt om verschillende beleids- en natuurherstelopgaven samen te brengen. Losstaande onderdelen worden zo deel van een samenhangend geheel. Daarnaast krijgen organisaties concrete handvatten om Basiskwaliteit Natuur effectief te implementeren en te verankeren in beleid bij het Rijk, provincies, gemeenten en waterschappen.

Grootschalig natuurherstel

Met Basiskwaliteit Natuur beschikken beleidsmakers over een kader om maatregelen zo te ontwerpen dat ze niet alleen ruimte bieden voor wonen en werken, maar tegelijkertijd bijdragen aan biodiversiteit, gezondheid, waterkwaliteit en klimaatbestendigheid. Het rapport helpt om dit te koppelen aan bestaande programma’s en nieuwe wettelijke verplichtingen, en laat zien welke kansen er zijn voor nationale en Europese beleidsopgaven.
 
De Natuurherstelverordening, die recent in werking is getreden, benadrukt dat grootschalig natuurherstel nodig is in álle gebieden. Het rapport laat zien dat een robuuste ecologische basis zonder uitzondering noodzakelijk is – zonder Basiskwaliteit Natuur zijn ambitieuze doelstellingen op het gebied van biodiversiteit, leefomgeving en klimaatadaptatie simpelweg niet haalbaar.

Meer informatie