Natuurjournaal 6 mei 2026

De ooievaarsbekfamilie heeft als wetenschappelijke naam Geraniaceae. Deze naam is afgeleid van het geslacht Geranium. In het Nederlands heet dit geslacht ooievaarsbek. Toch behoren deze Geraniums (cursief met een hoofdletter want het is een wetenschappelijke naam) tot een ander geslacht dan de geraniums (niet cursief en zonder hoofdletter want het is hier geen wetenschappelijke naam), waar ouderen spreekwoordelijk achter kunnen zitten. Deze geraniums, die als huiskamerplant worden gebruikt, zitten wel in dezelfde familie, maar behoren tot het geslacht Pelargonium. In Nederland komen er in het wild geen Pelargonium-soorten voor. Buiten de plantkunde worden dit dus geraniums genoemd, en de planten van het geslacht met de wetenschappelijke naam Geranium heten in het Nederlands dus ooievaarsbek. Om het nog verwarrender te maken verwijst de wetenschappelijke naam Geranium naar het Griekse woord voor kraanvogel (geranos) en Pelargonium naar het Grieks voor ooievaar (pelargos). Dit onderstreept het belang van het gebruik van universele wetenschappelijke namen.

Een van de in Nederland meest voorkomende ooievaarsbeksoorten (geslacht Geranium) is robertskruid. Deze plant onderscheidt zich van de meeste andere ooievaarsbeksoorten in Nederland door de dubbel veerspletige bladeren, waardoor ze drie- tot vijftallig zijn, en de onaangename geur (dit geldt ook voor een andere ooievaarsbeksoort, namelijk klein robertskruid, maar deze is een heel stuk zeldzamer). De andere ooievaarsbeksoorten hebben gelobde tot gespleten bladeren. Een voorbeeld hiervan is de zachte ooievaarsbek. Deze onderscheidt zich van de overige ooievaarsbeksoorten met gelobde tot gespleten bladeren door de bruine steunblaadjes en de aanwezigheid van korte en lange haren op de stelen. Deze haren zijn zonder een loepje vaak al goed zichtbaar.

Tekst: Marco Wind, Nature Today
Beeld: KU Leuven (leadfoto: robertskruid); Ed Stikvoort, Saxifraga