Natuurjournaal 27 juni 2026

Zoek langs de waterkant naar de lieflijke bloemetjes van bitterzoet. Dit is de enige inheemse plantensoort in de nachtschadefamilie, die verder veel tropische vertegenwoordigers omvat. Denk aan tomaten en piepers. Bekijk de bloemetjes wat nauwkeuriger en je ziet meteen de gelijkenis met de bloemen van deze gewassen. De naam bitterzoet komt van de smaaksensatie bij het kauwen op de plant: eerst bitter, dan zoet. Er lekker van smikkelen is trouwens niet aan te raden, want de hele plant bevat het giftige solanine, een afweerstof die waarschijnlijk helpt tegen vraat en aantasting door schimmels. Dezelfde stof zit in variērende (aanvaardbare) concentraties in aardappelen, maar dan in de schil en de uitlopers van oude exemplaren. Daarom is het goed om groene en beschadigde plekken op aardappels goed weg te snijden en ze alleen in de schil te eten als ze vers en gaaf zijn. Koken breekt de stof slechts gedeeltelijk af.

Schorpioenen in het water? Geen echte, maar de vergelijking is snel gemaakt. De waterschorpioen is een indrukwekkend uitziende waterwants, die zijn hele leven onder water doorbrengt. Waterschorpioenen jagen er op andere waterdiertjes, zoals muggenlarven, en bewijzen ons daar een grote dienst mee. Het zijn biologische bestrijders! De stekel aan het achterlijf ziet er gevaarlijk uit, maar is in werkelijkheid een adembuis. Het venijn zit deze keer niet in de staart, maar aan de voorkant: waterschorpioenen kunnen je, wanneer ze het gevoel hebben in nood te verkeren, prikken met hun steeksnuit, waarmee ze prooien leegzuigen. Daar ben jij gelukkig wat te groot voor, maar pijn doet het wel.

Tekst: Karen Bosma, Nature Today
Beeld: Willem van Kruijsbergen, Saxifraga; Pieter van Breugel, Saxifraga