Ontdek de oevers bij jou in de buurt en draag bij aan een levende tijdlijn
Naturalis Biodiversity CenterOevers zijn een belangrijk onderdeel van het Nederlandse landschap. In zowel de polders als de bebouwde kom bieden de oevers van slootjes, plassen en kanalen plaats voor wilde natuur. De diverse planten die hier groeien, bieden schuilplaatsen en voedsel voor dieren en verbeteren de waterkwaliteit.
Maar de biodiversiteit is niet op elke oever even groot. De inrichting, de bodem en het beheer van de oevers bepalen de rijkdom aan soorten planten die er groeien. Met de oevercheck brengen burgerwetenschappers in kaart met welke oevers het goed gaat en welke oevers gebaat zijn bij aangepast beheer of herinrichting.
Lange adem
Het project Oeverplanten organiseert voor het negende jaar op rij de landelijke oevercheck. Juist die lange adem maakt het project waardevol. Het duurt enkele jaren voordat de resultaten zichtbaar worden van initiatieven om biodiversiteit te versterken. De impact van maatregelen moet dan ook zo’n vijf tot tien jaar lang worden gemonitord.
Er zijn dus veel gegevens te verzamelen en daarom is jouw hulp nodig. Door mee te doen draag je bij aan iets bijzonders: een levende tijdlijn. Daarmee kan de huidige situatie van de oevers die jij checkt worden vergeleken met historische data.
Hoe werkt het?
De oevercheck is een leuke activiteit om de oevers in jouw buurt te ontdekken en beter te begrijpen. Je hoeft geen specialist te zijn, iedereen in Nederland kan meedoen. Of het nu een sloot in je eigen buurt is, een waterweg in de polder of een plas in een natuurgebied, je kan op elke oever tellen. Je loopt langs veertig meter oever en noteert welke planten je tegenkomt. Eén oevercheck duurt ongeveer 15 minuten.
Er zijn 23 planten geselecteerd die goed herkenbaar zijn en de kwaliteit van de oever weergeven. Op Mijnoeverplanten.nl vind je een plantengids, een quiz en de app om je resultaten door te geven. Je ziet direct of jouw oever een groene stip (biodivers) of een rode stip (weinig kansen voor biodiversiteit) krijgt. Doe tussen 15 mei en 15 september mee en deel je enthousiasme met je vrienden en familie.
Herhaalchecks in de Leidse Ommelanden
Dit jaar heeft de oevercheck een bijzondere focus in de Leidse Ommelanden. In 2018 en 2019 voerden vrijwilligers hier ruim 600 oeverchecks uit als nulmeting voor de regionale belevingsroutes. Nu willen we weten: hoe staan deze oevers er nu voor? Aidan Hiemstra, stagiair bij Naturalis Biodiversity Center, onderzoekt of de inspanningen van de gemeenten meetbaar zijn. Hiervoor hebben we hulp nodig om oeverchecks op zo veel mogelijk locaties uit 2018 en 2019 te herhalen. De interactieve kaart met deze locaties vind je op onze website onder ‘2026: Leidse Ommelanden’.
Samen naar de 5000 oeverchecks
Sinds de start in 2018 zijn er al bijna 4500 oeverchecks geregistreerd, maar er zijn nog veel meer oevers die onderzocht kunnen worden. Samen kunnen we dit jaar de mijlpaal van 5000 oeverchecks te bereiken. Doe mee vanaf 15 mei, ontdek de oevers bij jou in de buurt en draag bij aan een levende tijdlijn die helpt om biodiversiteit te versterken.
Alle verzamelde gegevens zijn vrij toegankelijk. Ze worden gebruikt door studenten van de Universiteit Leiden en zijn beschikbaar voor beleidsinstanties en adviesbureaus. Door landelijk op grote schaal te meten, krijgen we inzicht in de oevervegetatiekwaliteit en zien we welke locaties baat hebben bij een andere inrichting, zoals natuurvriendelijke oevers of ecologisch maaibeheer.
Meer informatie
- Kijk voor alle informatie over het Oeverplantenonderzoek en de -check op Mijnoeverplanten.nl.
- Het Oeverplantenonderzoek doet ook mee met Expeditie Stadsnatuur. Doe op dinsdag 19 mei, zondag 31 mei of woensdag 10 juni samen met een expert een oevercheck.
- Vragen over de check? Je kunt ons contacteren door te mailen naar oeverplanten@gmail.com.
Tekst en beeld: Jacqueline Henrot, Naturalis Biodiversity Center