Stadsnatuur: negen korstmossen en een nepper
Hortus botanicus LeidenBij diezelfde kadewand aan de Zaan floreren allerlei korstmossen. Ik heb wel eens gelezen dat oude stoeptegels nog geen vliegas (materiaal dat overblijft in verbrandingsovens en kolencentrales) bevatten, waardoor ze beter begroeien met mossen en korstmossen. De stoeptegels hier zijn stokoud dus dat zit wel goed, en dat is goed te zien. Ze zijn mooi, maar hoe heten ze?
Namen leren
Een leuke manier om wat korstmossen te leren kennen is een wandeling door de Leidse Hortus. Promovendus Tim Claerhout maakte een plattegrondje met negen in Nederland algemene korstmossen, én... een plant die zich met behulp van een korstmospatroon tegen vraat beschermt.
De collectie reuzenaronskelken van de Leidse Hortus is befaamd vanwege het formaat en de stank van hun bloeikolven. Maar die bloeiwijzen verrijzen maar eens in de tien tot vijftien jaar uit de knollen. Veel vaker komt er één groot blad uit. De steel daarvan ziet eruit als een stuk hardhout dat in de loop der jaren is bedekt door korstmossen. In werkelijkheid is de steel juist zacht. De Hortus vermoedt dat de plant op deze manier vraat tegengaat: planteneters zetten liever hun tanden in een sappig hapje dan in knetterhard hout. Bezoekers van de Hortus krijgen het plattegrondje gratis mee.
Speuren
Zelfs met een plattegrond in de hand is het nog speuren naar de korstmossen in de Hortus als je geen idee hebt waar je naar moet kijken. De collectiebeheerders van de tuin helpen je uit de brand met bordjes. Evengoed is er genoeg te speuren, want witte bordjes met namen, daar staan er in de tuin heel wat van. Maar als een draad om een boom gespannen is en het bordje op ooghoogte hangt, kan het niet missen.
Meer informatie
- De plattegrond 'Onderzoek in de Hortus - Korstmossen' is voor Hortusbezoekers gratis verkrijgbaar bij de entee.
- Alvast kijken welke korstmossen je in de Hortus kunt verwachten? Kijk op de website.
Tekst: Hanneke Jelles, Hortus botanicus Leiden
Beeld: Hanneke Jelles (leadfoto: korstmossen op de kadewand langs de Zaan); Tim Claerhout