Calluna vulgaris, Struikhei

Natuurjournaal 22 augustus 2026

Nature Today
22-AUG-2026 - Vele kleurschakeringen te zien op de heidevelden.

Dit is normaliter de periode dat de heidevelden prachtig paars kleuren doordat struikhei bloeit. Gelukkig is dat dit jaar nog steeds zo, maar er zijn ook andere kleuren te ontdekken, zoals oranje en grijs. De oranjebruine heideplanten hebben de droogte van de afgelopen tijd niet overleefd, ze zijn verdord. Op schrale zandgrond zakt water snel weg en zo kunnen de planten niet genoeg vocht opnemen. De droge exemplaren zijn vaak jongere planten, die nog niet zo diep wortelen. Staan ze ook nog in grover, droger zand, dan hebben ze dubbel pech. Wat leem in de grond zorgt voor het beter vasthouden van vocht, vandaar dat het paars en oranje door elkaar voorkomt. Maar wat zijn die grijze kleuren? Het zijn zogeheten staketsels, geraamtes zo je wil, van planten die in eerdere jaren al zijn doodgegaan. Soms gaat het dan om een infectie met een plaagdiertje, zoals het heidehaantje. 

Gewone dophei kan niet tegen droogte, maar is wel bijzonder resistent tegen vorst

Gewone dophei groeit in laaggelegen, natte duinvalleien, moeras- en veengrond, natte gedeelten van heidevelden, en in bossen. Het moge duidelijk zijn: gewone dophei is gevoeliger voor droogte dan struikhei. De bloeitijd is van juni of juli tot ongeveer oktober. De zachtroze bloemen staan in trossen en zijn elk gevormd als een urn. Gewone dophei lijkt op struikheide, maar deze laatste heeft de bladen tegenoverstaand in plaats van in kransen. De plant kan een hoogte van 20 tot 60 centimeter bereiken.

Tekst: Karen Bosma, Nature Today
Beeld: Ed Stikvoort, Saxifraga; Hans Dekker, Saxifraga