Nature Today

Invasieve Oost-Europese grondels overspoelen Nederlandse wateren

Stichting RAVON
12-APR-2017 - Sinds 2002 worden de Nederlandse wateren gekoloniseerd door een viertal grondelsoorten uit de Ponto-Kaspische regio. Na een snelle uitbreiding in de grote rivieren komen de grondels inmiddels ook in veel regionale wateren voor en daar vindt volop concurrentie met inheemse bodemvissen plaats. Het leefgebied van de beschermde rivierdonderpad wordt in rap tempo overgenomen door deze grondels.
Deel deze pagina

Snelle uitbreiding exotische grondels over Nederland

Vier exotische grondels, te weten marmergrondel, zwartbekgrondel, Kesslers grondel en Pontische stroomgrondel, komen van oorsprong voor in het gebied van de Pontische en Kaspische Zee. Door aanleg van een scheepvaartkanaal (Main-Donau-kanaal) is hun leefgebied met onze wateren verbonden en zijn de grondels naar Nederland gekomen. In het waterrijke Nederland blijken de exotische grondels zich in enorm tempo te verspreiden. Kanalen en oevers met onnatuurlijk stortsteen dragen bij aan deze snelle kolonisatie.

Links: leefgebied van rivierdonderpad (groen) en beekdonderpad (geel) voor uitbreiding van de exotische grondels. Rechts de verspreiding van exotische grondels tot 2016 (rood) over het leefgebied van de rivier- en beekdonderpad

RAVON heeft de verspreidingsgegevens geanalyseerd, waarbij de uitbreiding van de exotische grondels in ruimte en tijd inzichtelijk is gemaakt. In het grootste deel van het leefgebied van de rivierdonderpad zijn de grondels inmiddels dominant aanwezig, alleen geïsoleerde bovenlopen en wateren blijven vrij van exotische grondels. In veel gebieden waar de grondels verschijnen, verdwijnen vissoorten als de rivierdonderpad, bermpje en riviergrondels die net als de grondels op de bodem leven.

Verschillende exotische grondels koloniseren binnen enkele jaren grote delen van Nederland (gebruik luidspreker om ingesproken tekst te horen) (Bron: RAVON)

Tekst: Arthur de Bruin, Jan Kranenbarg RAVON
Foto: Jelger Herder, Digital Nature (leadfoto: zwartbekgrondel)
Film: RAVON