Natuurjournaal 9 mei 2026

Als je een beetje door de knieën gaat en de onderste bladeren van struiken en kruiden inspecteert, kun je zomaar een alleraardigst struikrovertje tegenkomen: de struikspin. Elf jaar geleden was de struikspin nog 'spin van het jaar 2015'. Het helpt zijn reputatie, spin zijnde, niet bepaald dat hij ook bekendstaat onder de naam 'spookspin' – het lijkt wat dubbelop voor de arachnofoben onder ons. Toch is de struikspin ook voor deze mensen een prima 'instapspinnetje': rustig van aard, engelengeduld en je kan niet in zijn web verstrikt raken, want die maakt-ie niet. Struikspinnen bespringen hun prooi vanaf hun schuilplaats. Ze wachten dus tot het eten naar hen toekomt. Een soort Uber Eats, maar dan inclusief consumptie van de bezorger.

Is het een vogelnest, daar in die berkenkroon, of iets anders? In nog bladerloze berken kun je weleens slordige takkenbosjes ontdekken. Het gaat om woekeringen van takjes en twijgen, die in de meeste gevallen door een parasitaire schimmel in gang zijn gezet. De chemische stoffen die de schimmel produceert, zet slapende knoppen van de boom aan tot massale uitgroei van takken, in alle richtingen. Tenminste, dat weten we nú. Vroeger had men een heel andere verklaring voor het verschijnsel. De takkenbosjes konden niet anders zijn dan wat er was overgebleven van heksen op hun bezemstelen die in het holst van de nacht een tikkie verkeerd waren gevlogen en neergestort. Toen hadden ze natuurlijk ook nog geen ingebouwd navigatiesysteem. 

Tekst: Karen Bosma, Nature Today
Beeld: Ab H. Baas, Saxifraga; Ruud Costers, Waarneming.nl