Natuurjournaal 10 september 2026

De grote modderkruiper is een vrij zeldzame vissoort in Nederland. Door het menselijk ingrijpen in de natuurlijke dynamiek van water zijn juist verlandende wateren in laag dynamische overstromingsvlakten en moerasgebieden schaars geworden – en dat hebben deze vissen nodig om te overleven. Modderkruipers zijn interessante dieren, ze kunnen in water overleven dat zuurstofarm is door over te gaan op een combinatie van huid- en darmademhaling.  Zelfs een periode van droogte nekt ze niet. Grote modderkruipers graven zich bij naderende droogte in de modder in voordat het hard wordt en gaan in een soort sluimerstand. Hun slijmlaag beschermt ze extra tegen uitdroging. 

Jonge aalscholvers zien er anders uit dan de volwassen dieren, die een overwegend gitzwart verenpak hebben. Hun veren zijn bruin en ze hebben een opvallende witte buik. Maar in Quackjeswater, een duinmeer bij Rockanje in Zuid-Holland, trokken boswachters onlangs geheel bruine exemplaren uit het meer. Ze zaten diep vast in de modder. Door de extreme droogte van de afgelopen periode was het meer geheel drooggevallen. De periode van regen die in de laatste weken volgde, toverde het meer om in een zompige modderlaag. Jonge, onervaren aalscholvers kwamen in de dikke baggerlaag terecht en dreigden te verdrinken. De reddingsactie was voor de hulpverleners zelf ook aanmodderen, maar met succes. Hulde!

Tekst: Karen Bosma, Nature Today
Beeld: Jelger Herder; Natuurmonumenten