Natuurjournaal 3 november 2026

De "kroontjeskoraalzwam" heet officieel de kroontjesknotszwam. Hoewel deze paddenstoel sterk lijkt op een koraalzwam, behoort hij biologisch gezien niet tot de echte koraalzwammen, maar tot de familie van de oorlepelzwammen. Het meest unieke kenmerk is de manier van vertakken. De takken groeien omhoog als een kandelaar. De uiteinden van de takjes zijn komvormig ingedeukt en hebben kleine, getande randen die precies op mini-kroontjes lijken. De zwam is in het begin spierwit en verkleurt later naar bleek beige. In tegenstelling tot veel echte koraalzwammen die op de grond groeien, groeit deze soort uitsluitend op dood hout, op liggende, op ontschorste stammen en dikke takken van loofbomen. De paddenstoel heeft een scherpe, kruidige geur. Door het laten liggen van meer dood hout in de bossen is deze paddenstoelensoort inmiddels getransformeerd van een zeldzaamheid naar een vrij algemene verschijning.

Alweer zo’n prachtige naam, het krentenpapspinragschijfje, een zeldzame paddenstoel. Deze opvallende Nederlandse naam beschrijft precies hoe deze kleine schimmel zich voordoet. De basis van de schimmel bestaat uit een mat van fijne, webachtige schimmeldraden die over het hout verspreid ligt. Dit weeft zich als een soort spinrag over de ondergrond. Op dit spinrag groeien minipaddenstoeltjes in de vorm van kleine schijfjes of schoteltjes van slechts 0,2 tot 0,5 millimeter groot. Ondanks dat de wetenschappelijke soortnaam caesia verwijst naar blauwachtig grijs, wat iets weg heeft van grauwe krentenpap, zijn de schijfjes vooral wittig tot bleekgrijs. Aan de randen van de schijfjes zijn met een loep fijne, witte haartjes te ontdekken. Je vindt de soort met name op stukken oud hout van eiken.

Tekst en beeld: Mike Hirschler, IVN Deventer