Natuurjournaal 21 januari 2026

Gisteravond was er een sterke uitbarsting op de zon, waardoor mensen in het hele land noorderlicht hebben kunnen zien. Heb je er doorheen geslapen – of keek je wel, maar zag je niks – en zit je nu een beetje afgunstig door alle spectaculaire plaatjes van anderen te scrollen, niet getreurd: je kan altijd nog op zoek naar eicocons van de grote lantaarnspin. Je kan zien waarom deze bouwwerkjes ook wel feeënlampjes worden genoemd. Er zijn meerdere lantaarnspinnen, maar de eicocons van de grote lantaarnspin hebben deze klokvorm. Het vormt een afdakje voor de eitjes, die eronder zitten. Zoek op plantenstengels en twijgen in lage vegetatie, in bosrijk gebied, heide of grasvelden. Deze zijden lampjes geven misschien geen licht, maar ze doen het wel prachtig op de foto!

De geweispons heeft ook een creatieve Engelse naam: ‘mermaid’s glove’. Voor beide beschrijvingen is inderdaad iets te zeggen. De geweispons is boomvormig vertakt en het geheel zit met een steel vast op de ondergrond – vaak een oester. De vorm van de spons verschilt al naar gelang de stroming van het zeewater. Op beschutte plekken zijn de takken dun, bij stromend water zijn ze breed afgeplat. En met name de jongere exemplaren zijn vingervormig. ‘Jong’ is een relatief begrip: veel sponzen groeien langzaam, de geweispons komt gemiddeld uit op een paar millimeter per jaar. Deze spons vormt een vast onderdeel in het leven van andere dieren, zoals de slakdolf, een soort vis. Zij zetten er hun eitjes in de komende periode op af, te zien in de Oosterschelde.

Tekst: Karen Bosma, Nature Today
Beeld: Aleksandrs Balodis, Wikimedia Commons; Eric Gibcus, Saxifraga