Groningen zet drone in bij landschapsecologische systeemanalyses (LESA's)

Provincie Groningen
25-MRT-2026 - Provincie Groningen is gestart met drie landschapsecologische systeemanalyses (LESA’s). Het doel is zicht krijgen op de natuurgebieden, om vervolgens de natuur weer sterker en veerkrachtiger te kunnen maken. De onderzoeken worden uitgevoerd door ATKB in de gebieden Sellingen, door ARCADIS in het Zuidlaardermeergebied en door Ecogroen in de benedenloop van de Drentsche Aa, ten zuiden van Haren.

De natuur heeft het zwaar. De stikstoflast, aanpassing aan het systeem en water- en landgebruik hebben een impact gehad op de natuur. In diverse Groninger natuurgebieden is een stilstand of achteruitgang meetbaar. Om gebieden te herstellen of te verbeteren is het nodig om een systeemgerichte aanpak te hanteren, zodat de natuur behouden blijft voor de toekomst. Niet tuinieren op postzegelnatuur, maar werken aan systeemherstel.

Waarom een LESA?

Een sterke, gezonde natuur is rijk aan verschillende soorten. In een ecosysteem is al het leven met elkaar verbonden en het heeft invloed op elkaar. Het is dus belangrijk om inzichten te krijgen in de werking van het landschap en de natuur. LESA’s zijn een veelgebruikt middel om tot deze kennis te komen. Binnen onze provincie zijn er al goede ervaringen met deze systeemanalyses. Zo hebben er onderzoeken plaatsgevonden in het Lauwersmeer en in kleine deelgebieden in Westerwolde en de Harener Wildernis.

Zuidlaardermeergebied

Meer dan alleen kennisinzichten

Hydrologisch model Harener Wildernis

Uiteindelijk streeft provincie Groningen niet alleen naar herstel, maar ook naar verbeteringen. Zo zijn er in diverse natuurgebieden al vegetaties die zich kwalificeren als habitattypen, bijvoorbeeld heischrale graslanden. Een belangrijke methode om de ecologische potentie van natuurgebieden te bepalen, is door het koppelen van de bodemchemische en waterhuishoudkundige gegevens, zoals grondwaterstand, kwelaanvoer en buffercapaciteit, en dit te vergelijken met de eisen van de diverse vegetatietypen.

Met behulp van de LESA willen we voor alle gebieden een maatregelpakket opstellen. Behalve de drie genoemde gebieden starten vanaf de zomer van 2027 ook onderzoeken in Noordoevers Leekstermeer, Noordlaarderbos en omliggende graslanden, en het Bourtangerveld. 

Drone als nieuwe toepassing bij onderzoek

Bij het aanbestedingsproces kwamen bij bedrijven ook nieuwe toepassingen naar voren. Voor het LESA-onderzoek in Sellingen is bijvoorbeeld gebruikgemaakt van een drone. Aerial Intelligence voerde dit onderdeel voor ATKB uit. De drone vloog over het natuurgebied om kwelstromen in beeld te brengen. Kwelwater is in de winterperiode warmer dan oppervlaktewater. Doordat de drone is uitgerust met warmtetechniek, werd duidelijk waar kwelstromen vandaan komen. Deze kennis is gebruikt om een meetnetwerk op te zetten.

Warmtebeelden van de drone voor het opsporen van kwelstromen

Uitvoeringsprogramma Natuur Groningen

De LESA-onderzoeken worden mede mogelijk gemaakt door het Uitvoeringsprogramma Natuur Groningen, dat zich richt zich op herstelmaatregelen in en rond natuurgebieden in Groningen. Dit uitvoeringsprogramma is de Groningse uitwerking van het landelijke Programma Natuur (PN).  Het Programma Natuur draagt bij aan het bredere doel om de Nederlandse natuur weer sterker en gezonder te maken. Het Programma Natuur is een gezamenlijke verantwoordelijkheid van het Rijk en de provincies. In de uitvoering werken het ministerie van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur (LVVN) en de provincies samen met verschillende partners, waaronder waterschappen, gemeenten, natuurbeheerders en agrariërs.

Tekst: Melissa Onwezen, Provincie Groningen
Beeld: Provincie Groningen (leadfoto: beek de Ruiten Aa bij Sellingen); Aerial Intelligence