Themanummer PLANTEN, de impact van exoten op de Nederlandse flora

Het verhaal over exoten begint veel eerder dan je wellicht zou denken. Al zolang mensen zich over de aarde bewegen, worden er soorten, gewild of ongewild, op nieuwe plekken geïntroduceerd. Zo liften exoten als Ringelwikke en Zwaluwtong al ruim voor het begin van de jaartelling mee als verstekeling in graan. En in de Romeinse tijd arriveren onze meest aansprekende en inmiddels bedreigde akkeronkruiden als de Korenbloem, Bolderik en Korensla.

Na de ‘ontdekking’ van de Amerika’s zijn tot aan het begin van de industrialisatie, rond 1750, veel sierplanten vanuit Amerika naar Europa getransporteerd. Daaronder bevinden zich enkele soorten die zich tegenwoordig invasief gedragen, zoals Westerse karmozijnbes en Late guldenroede. Ook verstekelingen als Canadese fijnstraal en Kaal knopkruid hebben zich in die tijd in Nederland gevestigd.

Met de komst van stoomschepen en -treinen, vanaf 1850, komt de globalisering echt op gang. Met uit Noord-Amerika en Australië geïmporteerde granen, oliehoudende zaden en wol komen tal van nieuwe soorten Europa binnen. Na de Tweede Wereldoorlog treedt een periode van toenemende welvaart en vrije tijd aan, we gaan tuinieren voor het plezier! De verkoop van tuinplanten stijgt exponentieel. Tuintrends weerspiegelen dan ook de exoten die verwilderen. Tot de meest invasieve exoten behoren tegenwoordig soorten die eerder als vijverplant zijn geïntroduceerd, zoals Grote waternavel en Ongelijkbladig vederkruid. Ze bezorgen de waterbeheerder inmiddels grote zorgen.

De gevolgen van invasieve exoten op de biodiversiteit worden steeds zichtbaarder. In het themanummer komen allerlei aspecten van (invasieve) exoten op de Nederlandse flora aan bod, inclusief de discussies, of zelfs tegengestelde meningen, die je kunt hebben over het accepteren of juist bestrijden van de vele plantensoorten die ons land binnenkomen. Benieuwd naar de artikelen? Download het tijdschrift (pdf: 4,4 MB) op de website van FLORON.

Het tijdschrift PLANTEN

PLANTEN is het tijdschrift van Stichting FLORON. Het tijdschrift verschijnt tweemaal per jaar en geeft informatie over ontwikkelingen in de Nederlandse flora. Themanummers zijn vrij beschikbaar en kennen een wijdere verspreiding. Wil je het reguliere tijdschrift ook ontvangen? Word donateur van Stichting FLORON.

Meer informatie

• Het themanummer is mede mogelijk gemaakt door een financiële bijdrage van het Hugo de Vriesfonds, Koninklijke Nederlandse Botanische Vereniging en Stichting FLORON.

Tekst: Edwin Dijkhuis en Baudewijn Odé, FLORON
Beeld: Ed Stikvoort, Saxifraga (leadfoto: Laurierkers); FLORON; Christchurch Botanic Gardens, Christchurch Nieuw-Zeeland