Beekprikken

Natuurjournaal 20 november 2026

Nature Today
20-NOV-2026 - Hulp voor de beekprikken en rivierprikken helpen mee.

Naast zeeprikken leven er in Nederland ook beekprikken en rivierprikken. De beekprik is een zorgenkindje, er wordt hard gewerkt om het aantal beekprikken op te krikken. Gelukkig koloniseren deze kaakloze vissen nieuwe leefgebieden en is de populatiedichtheid vanaf 2021 in een gunstige staat, maar de draagkracht voor een gezonde, duurzame populatie is nog lang niet bereikt. Aangezien je prikken niet kunt kweken, zijn er andere oplossingen bedacht. Er worden onder andere beekprikken uit donorgebieden overgeplaatst naar geschikte beken elders. Dit is bijvoorbeeld gebeurd tussen het Keersop en de Reusel. Vijf jaar op rij werden er duizend beekprikken vanuit de bronpopulatie naar hun nieuwe leefgebied overgebracht. Dit waren vooral larven rond de 10 centimeter lang, maar ook volwassen exemplaren. Wil je zelf ook eens meehelpen (met een schepnet de beek in), dan kan je je via het NEM (Netwerk Ecologische Monitoring) aanmelden.

Rivierprik

Beekprikken gedijen niet zomaar overal in elke beek. Wat maakt een beek tot een beekprikbeek? De bodemsamenstelling is belangrijk, die moet onder andere voor 10 tot 20 procent bedekt zijn met fijn grind (korrels kleiner dan 2 centimeter), dit is voor beekprikken een ideaal paaisubstraat. Daarnaast moet het water schoon zijn en een matige stroming hebben. De populatie beekprikken kan trouwens ook op natuurlijke wijze worden aangevuld. Beekprikken en rivierprikken zijn nauw verwant, ze kunnen zelfs paaien en vruchtbare nakomelingen krijgen. Hoewel hun levenswijze totaal verschillend is, lijken ze genetisch sterk op elkaar. Er is een zogeheten rivierprikconnectie: rivierprikken trekken ieder jaar vanuit de Noordzee terug het zoete water in. Via de Maas komen ze dan weer in beken terecht en zo bereiken ze de beekprikken.

Tekst: Karen Bosma, Nature Today
Beeld: Blikonderwater.nl; Jelger Herder