oranje luzernevlinder - primair

Oranje luzernevlinder brengt extra kleur in de nazomer

De Vlinderstichting
12-SEP-2022 - Een jaar of twintig geleden was het een bijzonderheid als je een oranje luzernevlinder in Nederland zag. Af en toe was er een heel goed jaar voor deze trekvlinder. Inmiddels komt hij regelmatiger voor. De vlinders kunnen ieder jaar worden gezien, maar er zijn wel duidelijke piekjaren. Het lijkt erop dat ook 2022 zo’n jaar wordt.
Deel deze pagina

Oranje luzernevlinder is prachtig en kleurrijk met zijn groene ogen en mooie rode antennen en vleugelrandenDe oranje luzernevlinder is een trekvlinder die hier elk jaar vanuit het zuiden binnenkomt. De soort kan hier niet overwinteren en zelfs in erg zachte winters zijn geen aanwijzingen dat dit is gelukt. De soort heeft geen winterslaap, maar plant zich continu voort. De rups kan hier met de lage wintertemperaturen niet overleven. Zelfs een gemiddelde temperatuur van tien graden Celsius over twee maanden (veel hoger dan het gemiddelde hier in de winter) betekent sterfte van de rups. Ieder voorjaar in mei en juni komen er trekkers vanuit het zuiden die zich hier voortplanten. Hoeveel het er jaarlijks zijn is wisselend, maar we zien wel dat er vanaf het topjaar 2003 meer vlinders hiernaartoe komen dan de jaren daarvoor. Deze immigranten planten zich voort en in augustus zien we veel meer oranje luzernevlinders, nakomelingen van de binnentrekkers. Waarschijnlijk worden deze nog aangevuld met verse dieren vanuit het zuiden en mogelijk ook terugtrekkers uit het noorden.

Links: parende oranje luzernevlinders. Rechts: waarnemingen oranje luzernevlinders van 2020 tot 2022 in lichtoranje en waarnemingen van dit jaar 2022 (tot 1 september) in donkere stippen

Ook akkerdistel is een geliefde nectarplant voor oranje luzernevlindersDe rupsen van de oranje luzernevlinder leven op diverse vlinderbloemigen. Uiteraard is luzerne een waardplant, maar ook rolklaver is geschikt. De ontwikkeling gaat erg snel (afhankelijk van de temperatuur) en na een week of vier, vijf zullen de vlinders weer vliegen. Vanaf 2003 zijn er drie topjaren geweest: 2009, 2013 en 2019. Ook dit jaar lijken ze meer aanwezig dan gemiddeld. Oranje luzernevlinders zijn dan ook nu en vast ook de komende weken te zien in het hele land. In het zuiden is de trefkans wel wat groter dan in de rest van Nederland. Het zijn zeer actieve vlinders, die je meestal vliegend te zien krijgt. Maar al dat vliegen kost natuurlijk wel flink wat energie en ze moeten dan ook regelmatig nectar drinken. Daarom vind je de vlinders vooral op bloemrijke plekken. Groenstroken en bermen die in juni gemaaid zijn, hebben soms nu weer een flinke hergroei en herbloei van kruiden als knoopkruid, jakobskruiskruid, boerenwormkruid en klavers als rode klaver en rolklaver. Dat zijn favoriete planten voor oranje luzernevlinders.

Tekst en foto’s: Kars Veling, De Vlinderstichting
Kaartje: NDFF