Natuurjournaal 19 juni 2026

Een vrouwtje dat beschermend over haar tientallen kindertjes staat: deze aanblik zal zelfs bij de grootste insectenhater wat vertedering oproepen, ook al hebben moeder en kroost zes poten. De eitjes en de kleurige nimfen van de gewone kielwants kunnen de eerste weken van hun leven op haar toewijding rekenen, ze beschermt ze tegen vijanden. Alhoewel enige vorm van broedzorg bij insecten en andere ongewervelden niet zo heel ongewoon is, blijft de wetenschappelijke aandacht ervoor een ondergeschoven kindje. Wie weet zijn er nog wel veel meer soorten die het doen dan momenteel bekend is. De kleintjes van de gewone kielwants doorlopen, knus bij elkaar, vijf ontwikkelingsstadia – of instars – voordat ze volwassen zijn. Probeer deze wantsenclubjes eens te vinden op de bladeren van berken of elzen.

Als je in gras met een rijke kruidenlaag zoekt, kun je nu webjes met tientallen jonge spinnetjes tegenkomen. Ze zitten als een zwart balletje bij elkaar. Bij verstoring schieten ze ieder een andere kant op, om dan te hergroeperen. Het vrouwtje kraamwebspin bewaakt vlakbij haar broed. Aan zo'n broedsel ging nogal wat misleiding vooraf. Het gevaar om te worden opgegeten als de volwassen mannetjes te dicht bij de vrouwtjes komen, is reëel. Toch moet er worden gepaard, dus verzinnen de mannen manieren om aan de dood te ontkomen. Zo vangen ze een dikke vlieg, pakken die met spinzijde netjes in en bieden die aan. Als een vrouwtje het geschenk accepteert en even bezig is met uitpakken – hoe groter het cadeau, hoe langer ze daarmee bezig is – slaat het mannetje zijn slag. Sommige listige mannetjes zuigen hun 'bruidsschat' eerst leeg en pakken dan alleen het huidje extra mooi in. Of ze leuken het pakketje op met plantenzaden of vliegenpoep. Het hoeft niet gezegd te worden dat vooral zij zich als de wiedeweerga uit de voeten moeten maken, voor ze daar achter komt.

Tekst: Karen Bosma, Nature Today
Beeld: Jasper Klapwijk; Karen Bosma