Het 7-vinkjesproject op #2 van de Duurzame 100 van Trouw!
De VlinderstichtingHet eerste jaar
Afgelopen jaar zijn alle boeren van start gegaan met de eerste maatregelen. Zo werken zij aan het verminderen van kunstmest en bestrijdingsmiddelen, is een deel begonnen met de aanplant van heggen, hagen en andere landschapselementen en wordt onderzocht wat voor bodembeheer het beste bij hen past. Want hoewel de zeven vinkjes voor iedereen hetzelfde zijn, ziet de weg ernaartoe er op ieder bedrijf anders uit.
Voor akkerbouwers Marc en Margot was de eerste stap snel duidelijk: zij hebben afgelopen winter 4 kilometer heg aangeplant. Voor Vincent op Texel begint het met het heroverwegen van zijn bouwplan; dit jaar probeerde hij onder andere kikkererwt en lupine uit om te onderzoeken met welke teelten hij zijn bouwplan kan extensiveren. En bij schapenhoudster Marijke wordt het Engels raaigras opnieuw ingezaaid met kruidenrijk grasland.
Daarnaast pakken we de grote thema’s aan met de hele groep. Een belangrijk thema is het verminderen van bestrijdingsmiddelen, één van de zeven vinkjes van het project. Samen met twee agrarisch adviseurs hebben we hiervoor per teelt in kaart gebracht welke eerste stappen boeren kunnen zetten om het middelengebruik te verminderen en welke middelen als eerste kunnen worden uitgesloten. Er is veel reductie per direct mogelijk. Sommige middelen worden standaard overgedoseerd, werken eigenlijk niet of kunnen vervangen worden door minder schadelijke middelen. Voor de boeren waren de sessies een eyeopener en leidden tot slapeloze nachten en heroverwegingen met de adviseurs.
Deze aanpak laat goed zien hoe we binnen het 7-vinkjesproject samen aan oplossingen werken. We schrijven boeren niet voor hoe zij de omslag moeten maken, maar zoeken samen met hen, adviseurs en onderzoekers naar wat er in de praktijk mogelijk is.
Monitoring
Al deze maatregelen en stappen zijn natuurlijk bedoeld om de duurzaamheid te verbeteren en de biodiversiteit te verhogen. Om in kaart te brengen hoe al deze maatregelen doorwerken worden diverse soortgroepen onderzocht, waar De Vlinderstichting de effecten op de bestuivende insecten in kaart brengt. Het eerste jaar monitoren zit erop, waarin al enkele verrassende soorten zijn gevonden, maar er zijn ook nog verbeteringen mogelijk.
In het vroege voorjaar werden op meerdere boerderijen koninginnen van de moshommel gevonden, en op één boerderij ook koninginnen van de grashommel. Tijdens latere monitoringrondes in het jaar werden ook werksters en mannetjes van beide soorten waargenomen, met als kers op de taart een nieuwe generatie koninginnen aan het eind van de zomer. Dit laat zien dat deze soorten écht een plek hebben gevonden op de bedrijven.
De komende 9 jaar zijn er nog veel ontwikkelingen en bijzondere vondsten te verwachten. Veel van de genomen maatregelen moeten zich nog ontwikkelen. Net geplante hagen moeten nog groeien, kruidenrijk grasland moet zich nog ontwikkelen en de soorten die ervan kunnen profiteren moeten het vinden en zich er vestigen. Een erg spannende ontwikkeling waarvan wij als Vlinderstichting niet alleen de resultaten gaan volgen, maar ook alle deelnemers meenemen om van elkaar te leren en er het maximale uit te halen.
Zo vindt de bestuiver- en nachtvlindermonitoring plaats (Bron: Urgenda)
Meer informatie
- Wil je meer weten over het 7-vinkjesproject? Kijk op de website of meld je aan voor de nieuwsbrief!
Tekst: Miki Brouwer, Urgenda en Koen Verhoogt, De Vlinderstichting
Beeld: Frank Rooijakkers (leadfoto: grashommel op witte klaver); Miki Brouwer; Urgenda