Binnen- en buitenlandse aandacht voor IPBES-assessment: noodzaak samenwerking tussen bedrijven en natuur wordt breed gedragen

Het IPBES Business & Biodiversity Assessment laat zien hoe bedrijven hun afhankelijkheid van en impact op biodiversiteit inzichtelijk kunnen maken. Het rapport benadrukt dat biodiversiteitsverlies een breed economisch risico vormt en dat er al voldoende kennis en instrumenten zijn om te handelen, mits overheden en de financiële sector duidelijke kaders en prikkels bieden en samenwerking wordt versterkt.

Internationaal besteedden onder meer The Guardian, Carbon Brief, UNEP-WCMC, Business for Nature, de Europese Commissie en diverse wetenschappelijke instituten aandacht aan het rapport. Ook bedrijven, zoals PricewaterhouseCoopers, berichtten erover.

Kernboodschap: economie afhankelijk van biodiversiteit

In veel berichtgeving werd benadrukt dat biodiversiteitsverlies een systemisch risico vormt voor de wereldeconomie. Bedrijven hebben betere instrumenten en duidelijke beleidskaders nodig om hun impact en afhankelijkheid van natuur inzichtelijk te maken. De economie is afhankelijk van natuurlijke hulpbronnen en biodiversiteit: zonder gezonde bodem, lucht en water is er geen gezonde economie mogelijk. Overheden spelen hierin een sleutelrol, onder andere door het stellen van heldere kaders en regelgeving en door het afbouwen en ombuigen van biodiversiteitsschadelijke subsidies en andere financiële prikkels. Dat kwam ook naar voren in de presentatie van de Summary for Policymakers tijdens IPBES-12 in Manchester. Bedrijven zijn aan zet, maar hebben daarvoor de juiste randvoorwaarden nodig - onder andere vanuit overheden en de financiële sector.

Nederlandse media-aandacht

In Nederland besteedden onder andere de Volkskrant, NRC en Trouw aandacht aan het rapport op de dag van publicatie. De Volkskrant legde de nadruk op ‘perverse prikkels’ in regelgeving en financiering die biodiversiteitsverlies in stand houden. Trouw koppelde de bevindingen nadrukkelijk aan economische risico’s en financiële stabiliteit. NRC benadrukte de mogelijkheden voor bedrijven om te rapporteren over hun impact op biodiversiteit. Daarnaast publiceerden platforms zoals Nature Today, universiteiten en vakmedia als Accountant.nl inhoudelijke duidingen.

Ook op sociale media blijft het rapport onder de aandacht: op LinkedIn worden regelmatig bijdragen gedeeld met praktijkvoorbeelden waar het goed gaat, met verwijzing naar het assessment. Binnenkort verschijnt ook een aflevering van de podcast Met Woede en Liefde, waarin twee Nederlandse auteurs het rapport duiden.

Brede samenstelling van IPBES

In een aantal media leek niet volledig door te dringen dat IPBES geen verzameling biologen is. De rapporten gaan weliswaar over biodiversiteit, maar worden opgesteld door een brede groep wetenschappers, waaronder ecologen, statistici, bedrijfskundigen en sociale wetenschappers. Ook de Nederlanders die hebben meegeschreven aan dit rapport werkten mee vanuit verschillende hoeken, zoals ecologiebeleid, transitiedenken, modelleren van ecosysteemeffecten en milieu-economie.

In het Business & Biodiversity Assessment (pdf: 4,11 MB) is de inbreng van milieu-economen groot, en dat is geen futiliteit. Biodiversiteit vormt de bouwstenen van het leven – óók het menselijk leven. Als soorten uitsterven is dat niet alleen ‘zielig’ of ‘jammer’, maar verbrokkelt het fundament onder onze samenleving. Ecologen kunnen dan iets zeggen over systeemcondities voor soorten en landschappen, maar onder andere economen, gezondheidswetenschappers en bestuurskundigen zijn nodig om de samenleving zo in te richten dat die basis hersteld wordt en op orde blijft. Die boodschap kan niet genoeg herhaald worden.

Van rapport naar praktijk

De omvang en spreiding van de berichtgeving – van internationale kwaliteitsmedia tot gespecialiseerde natuur- en financiële netwerken – laten zien dat het assessment niet alleen als ecologisch rapport wordt gezien, maar ook als economisch en beleidsmatig relevant document. Daarmee staat het onderwerp nadrukkelijk op de agenda van wetenschap, bedrijfsleven en politiek.
De uitdaging is nu om deze aandacht om te zetten in concrete en duurzame bedrijfspraktijken. Het artikel in De Groene Amsterdammer gaf hiervoor een eerste aanzet en in een artikel in De Correspondent opende Tamar Stelling een brievenbus voor voorbeelden, suggesties en tips.

Tekst: Sander Turnhout, SoortenNL / PBES NL, Joseline Houwman, PBES NL en Jeroen van Riet, SoortenNL
Beeld: Vincent van Zalinge, Unsplash (leadfoto: hert in het groen); Anastasia Rodopoulou; IPBES